Klaster charakteryzują luźne powiązania. Z drugiej strony jest on głęboko osadzony w lokalnych strukturach społeczno-gospodarczych. Przy tych uwarunkowaniach przyjęcie zasad etycznych staje się niezbędnym środkiem budowy zaufania, bez którego współpraca nie jest możliwa. Dodatkowym czynnikiem, który musi być w tym kontekście brany pod uwagę jest szczególna rola firm informatycznych w gospodarce. Dlatego idea biznesu społecznie odpowiedzialnego nie jest kwestią wyboru, ale uświadomioną konsekwencją przyjętej sieciowej strategii rozwoju.
Z powyższych względów zasady etyczne powinny być ujęte w formie kodeksu, akceptowanego formalnie przez wszystkich uczestników klastra. Kodeks powinien wprowadzić szczegółowe zasady działania, które można podzielić na trzy grupy:
Zasady pozytywnej konkurencji.
Kultura przedsiębiorczości.
Partnerskie współdziałanie w klastrze.
Tu pomocnym będzie 5 zasad pozytywnej konkurencji (wg G. Hansena):
Zasada niezależnej inicjatywy. Wszystkie podmioty gospodarcze występują niezależnie, we własnym imieniu. Nie używać cudzych znaków i podszywać się pod konkurenta.
Zasada działań konstruktywnych. Oparcie rozwoju na działaniach twórczych, a nie na próbach zniszczenia konkurencji.
Zasada formalnej równości. Nie czynienie pożytku z posiadanych przywilejów i przewag nie wynikających z wolnej gry rynkowej (monopole, uprzywilejowany dostęp do informacji).
Zasada poszanowania reguł. Postępowanie zgodnie z obowiązującym prawem i dobrymi obyczajami.
Zasada szacunku dla podmiotów zewnętrznych. Konkurowanie bez nieuczciwości ( fałszerstwo, łapownictwo) oraz bez rozpowszechniania fałszywych informacji (czarny PR w odniesieniu do konkurencji, fałszywa reklama)
Działalność przedsiębiorstwa poza celami biznesowymi jest źródłem dobrobytu osób z nim związanych (bezpośrednio - jak właściciele i pracownicy, lub pośrednio - jak klienci i społeczeństwo w obrębie którego przedsiębiorstwo funkcjonuje).
Biorąc to pod uwagę można mówić o szczególnym etosie pracy informatyka objawiającym się w następujących zasadach:
Trwałość przedsiębiorstwa informatycznego jest jego wartością. Dlatego należy dbać o jego rozwój, umożliwiający sprostanie pojawiającym się wyzwaniom.
W podejmowanych decyzjach należy uwzględniać dobro relacji międzyludzkich i ich osobowy charakter.
Kierując się zasadą solidności oraz mając na względzie powyższe dobra należy dążyć do stałego podnoszenia jakości oferowanych usług i produktów
Funkcjonując w obrębie klastra, przedsiębiorstwo musi kierować się jego dobrem. Rodzi to szczególne zobowiązania:
Dbałość o wizerunek klastra oraz dobre relacje ze wszystkimi uczestnikami;
Współdziałanie w ramach klastra nakłada dodatkowe ograniczenia na konkurujące ze sobą przedsiębiorstwa: powinna ona być prowadzona w sposób przejrzysty, z unikaniem sytuacji rodzących konflikt interesów (współpraca pomieszana z konkurencją w tym obszarze działania
Powyższe trzy grupy norm pozwalają na sformułowanie zasad szczegółowych, które zostały zawarte w Kodeksie Etycznym.
Literatura:
J. Dierl, W. Gasparski "Etyka biznesu", PWN W-wa 2002
Wojciech Jerzy Bober, "Powinność w świecie cyfrowym. Etyka komputerowa w świetle współczesnej filozofii moralnej" Wydawnictwo Akademickie i Profesjonalne, W-wa 2008